Shop
De oogst die maar bleef komen
In 2013/14 produceerde Spanje ongeveer 1,75 miljoen ton olijfolie. Dat was destijds een record. De schaal is bijna niet voor te stellen: Spanje alleen maakte in dat ene seizoen meer olie dan veel olijfolielanden in jaren bij elkaar.
Het contrast met het seizoen ervoor kon nauwelijks groter. Na een veel bescheidener Spaanse oogst kwam er regen op het juiste moment, een gunstige bloei en een indrukwekkende vruchtzetting. De olijfboom deed waar hij beroemd om is: na een rustiger jaar kon hij ineens extreem royaal dragen.
Waarom een olijfboom soms explodeert van vrucht
Water vóór en tijdens de ontwikkeling van de vrucht kan bepalend zijn. Niet te veel, niet te laat: precies daar zit de finesse.
Een gunstige bloei is geen garantie, maar zonder goede vruchtzetting is er geen vloedgolf. In 2013/14 viel veel op zijn plaats.
Olijfbomen kennen natuurlijke beurtjaren. Na een minder zwaar dragend seizoen kunnen zij hun energie inzetten voor een uitzonderlijk rijke volgende oogst.
In Jaén, het hart van de Picual en van de Spaanse olieproductie, heeft volume invloed op alles: wat producenten ontvangen, hoeveel olie er beschikbaar is voor bottelaars, welke prijzen de markt verwacht en hoe ver Spanje exporteert. Wanneer Spanje een topoogst heeft, voelt de hele olijfoliewereld dat.
Overvloed beloont de beste producent nog steeds niet vanzelf
Een recordoogst geeft een producent meer olijven. Maar een geweldige extra vierge ontstaat pas door keuzes: op tijd oogsten, gezonde olijven selecteren, direct naar de molen, koel extraheren en zorgvuldig opslaan.
Juist in een groot jaar kan de verleiding ontstaan om langer te wachten of meer volume na te jagen. De topmakers doen vaak het omgekeerde. Zij blijven kiezen voor het mooiste fruit, ook wanneer de boomgaard overvloedig vol hangt. Lees ook wanneer de olie in een olijf komt.
Van Spaanse vloedgolf naar droogtecrisis
Negen jaar later liet Spanje de andere kant van het verhaal zien. Hitte en droogte beperkten de opbrengst van de olijven en de Europese olijfolieproductie zakte in 2022/23 naar een recordlaag niveau. De Europese Commissie raamde de daling op bijna 40% ten opzichte van het jaar ervoor.
Dat is de nederige waarheid achter olijfolie: dezelfde boom die in een goed jaar de wereldmarkt kan vullen, kan in een droog jaar nauwelijks genoeg vrucht dragen om de molen rendabel te laten draaien. De fles op tafel is dus nooit los te zien van het weer, de tijd en het geduld van de boer.
Drie verschillende stijlen, maar alle drie afkomstig van producenten die kwaliteit centraal stellen.
Over Spaanse oogstjaren
Was 2013/14 werkelijk een recordjaar voor Spanje?
Ja. Spanje produceerde in dat oogstjaar circa 1,75 miljoen ton olijfolie, een record op dat moment. Het onderstreepte hoe dominant Spanje is binnen de wereldproductie.
Betekent een grote oogst automatisch lagere kwaliteit?
Nee. De hoeveelheid zegt niets definitiefs over kwaliteit. Goed beheer, het juiste oogstmoment en snelle, zorgvuldige verwerking bepalen of olijven uitgroeien tot uitstekende extra vierge olijfolie.
Waarom was 2022/23 zo anders?
Aanhoudende hitte en droogte beperkten zowel de oogst als de opbrengst per hectare. Daardoor ontstond schaarste, stegen prijzen en werd opnieuw zichtbaar hoe afhankelijk olijfolie van het weer blijft.
Waarom is Jaén zo belangrijk?
Jaén is het centrum van de Spaanse olijfolieproductie en vooral bekend om Picual. Wat daar gebeurt tijdens een oogst, werkt door in de beschikbaarheid en marktprijs van olijfolie in heel Europa.
